Misschien herken je het wel. Je ontmoet iemand en er gebeurt iets. Je denkt voortdurend aan de ander. Je voelt verlangen, spanning en hoop. Tegelijkertijd merk je dat je steeds gevoeliger wordt voor appjes die uitblijven, voor twijfel of voor de vraag of de ander hetzelfde voelt als jij.
Of misschien herken je juist het tegenovergestelde. Dat je je heel veilig bij iemand voelt die werkelijk beschikbaar is maar er desondanks weinig met je gebeurt. De vonk blijft uit en je vraagt je af: Is dit het nou?
Veel mensen verwarren deze ervaringen met liefde. Dat is niet vreemd. Van jongs af aan krijgen we beelden voorgeschoteld van hoe liefde eruit zou moeten zien. Films, boeken, sociale media en de verhalen van mensen om ons heen voeden het verlangen naar die ene alles vervullende liefde. Daardoor raken we gemakkelijk verliefd op een voorstelling van liefde, in plaats van werkelijk aanwezig te zijn bij wat er tussen twee mensen ontstaat.
De spanning van verliefdheid kan intens en prachtig zijn. Vlinders in je buik, verlangen, euforie, onzekerheid. Verliefdheid is nog geen liefde. Sterker nog: de intensiteit van onze gevoelens zegt lang niet altijd iets over de diepte van de liefde. Vaak zegt die vooral iets over hoe sterk ons hechtingssysteem wordt geactiveerd.
Wanneer oude pijn wordt geraakt, kan dat voelen alsof deze ander ontzettend belangrijk voor ons is. We verlangen dan niet alleen naar de ander, maar ook naar de vervulling van een diep innerlijk gemis. Zonder dat we het doorhebben, verwarren we de activatie van ons hechtingssysteem met liefde zelf.
Misschien is dat wel een van de grootste misverstanden in de liefde. We denken dat we verliefd zijn op de ander, terwijl we soms vooral verliefd zijn op het gevoel dat de ander in ons oproept. Op de hoop eindelijk gezien te worden. Op het verlangen naar onvoorwaardelijke liefde. Op de hoop dat deze ene persoon eindelijk vervult waar we ooit zo diep naar hebben verlangd.
Dat maakt de gevoelens niet minder echt. Ze zijn vaak juist overweldigend echt. Maar de intensiteit van die gevoelens vertelt ons niet automatisch iets over de liefde tussen twee mensen. Ze vertelt ons vooral iets over wat de ander bij ons wakker heeft geroepen. Dat is een wezenlijk verschil.
De ander is niet degene naar wie we werkelijk verlangen. De ontmoeting met de ander maakt voelbaar waar we ten diepste naar verlangen.
En juist daar ontstaat de verwarring. We denken dat de ander de oplossing is voor ons gemis, terwijl de ontmoeting met de ander ons in werkelijkheid uitnodigt om dat gemis in onszelf te leren herkennen, begrijpen en omarmen.
Dat betekent niet dat liefde altijd rustig voelt. Ook in een liefdevolle relatie kunnen oude beschermingsmechanismen worden geraakt, zoals de dynamiek van verlatingsangst en bindingsangst. De neiging om jezelf aan te passen of juist afstand te nemen. Liefde sluit die reacties niet uit.
Maar hoe veiliger we ons voelen in onszelf én in verbinding met de ander, hoe beter we liefde kunnen herkennen, ontvangen en beantwoorden. Dan hoeven we de activatie van onze wond niet langer te verwarren met de liefde zelf.
Waar een geactiveerd hechtingssysteem ons laat schommelen tussen hoop en angst, groeit in liefde een dieper vertrouwen. Niet omdat alle angst verdwijnt, maar omdat je jezelf niet meer hoeft te verliezen om verbonden te blijven. Je hoeft jezelf niet groter, leuker of anders voor te doen dan je bent. Je hoeft niet voortdurend op zoek naar bevestiging of bang te zijn de ander kwijt te raken.
Onder die ervaring ligt iets wezenlijks: het gevoel dat je welkom bent. Dat je jezelf niet hoeft te verlaten om de liefde van de ander te ontvangen. Misschien is dat wel het grootste verschil tussen verliefdheid en liefde. Verliefdheid laat ons geloven dat de ander ons compleet maakt. Liefde herinnert ons eraan dat we al heel zijn, juist in verbinding.
Niet omdat de ander het gemis in ons opvult, maar omdat echte liefde ons steeds weer uitnodigt om thuis te komen bij onszelf. En misschien is liefde uiteindelijk niet de afwezigheid van angst, maar de ruimte waarin we leren aanwezig te blijven wanneer oude pijn wordt geraakt. Niet door onze wond te ontkennen, maar door haar niet langer de leiding te laten nemen. Want juist daar, waar we onszelf niet langer verlaten, kan liefde werkelijk wortelschieten.
Graag houd ik je op de hoogte van alle activiteiten en ontwikkelingen. Ik ga vanzelfsprekend zorgvuldig om met je gegevens. Voor meer info: bekijk de Privacyverklaring.
